Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội với sự nghiệp xây dựng và phát triển Thủ đô 1992 - 2012

30 April 2016
(0 votes)

Mô hình quản lý quy hoạch kiến trúc - Văn phòng KTS trưởng Thành phố (1992-2002)

Kể từ khi thực hiện chính sách mở cửa năm 1986, Hà Nội tăng trưởng mạnh mẽ cả về kinh tế và đầu tư xây dựng công trình. Bên cạnh đó, yếu tố đầu tư nước ngoài cũng góp phần thúc đẩy tốc độ đô thị hóa và xây dựng các công trình có quy mô, tầm vóc lớn hơn. Những yêu cầu đó của xã hội là đòi hỏi bức thiết đối với công tác quản lý phát triển đô thị, đặc biệt là đối với Thủ đô Hà Nội.

Với sự quan tâm của các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Bộ Xây dựng, của Thành Ủy, HĐND và UBND Thành phố (tại Quyết định số 256/CT ngày 13/7/1992 của Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng, Quyết định số 2064/QĐ-UB ngày 19/9/1992 của UBND Thành phố), từ ngày 01/10/1992, đơn vị quản lý quy hoạch kiến trúc Hà Nội được triển khai thực hiện với mô hình thí điểm - Văn phòng KTS trưởng Thành phố Hà Nội cùng với thành phố Hồ Chí Minh.

Bộ máy hoạt động bao gồm Văn phòng KTS trưởng Thành phố và Đại diện KTS trưởng Thành phố tại các quận, huyện, thực hiện các chức năng nhiệm vụ: Lập kế hoạch và tổ chức nghiên cứu, thẩm tra, trình duyệt đồ án quy hoạch, thực hiện quản lý xây dựng theo quy hoạch; Quản lý Nhà nước về quy hoạch - kiến trúc; Tổ chức xem xét các đồ án về kiến trúc, cấp giấy phép xây dựng; Thanh tra xây dựng; Thẩm tra cấp giấy phép sử dụng đất cho các loại công trình xây dựng.

Trong thời kỳ 10 năm (1992-2002), KTS trưởng Thành phố đã từng bước tham mưu UBND Thành phố ban hành các văn bản pháp luật về quản lý xây dựng như quy định về cấp giấy phép xây dựng, xử phạt vi phạm hành chính xây dựng, hướng dẫn về kiến trúc - quy hoạch… đưa công tác quản lý quy hoạch vào nề nếp, góp phần tích cực tạo nên những dấu ấn trong quy hoạch, kiến trúc đô thị, với các thành tích nổi bật: Đồ án Điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 2020 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 108/1998/QĐ-TTg ngày 20/6/1998 (xác định Hà Nội có vai trò thành phố trung tâm trong chùm đô thị Hà Nội với diện tích 921 km2, dân số thành phố trung tâm 2,5 triệu người); 100% các quận huyện được triển khai Quy hoạch chi tiết; Các khu vực đặc thù có Điều lệ quản lý như Khu Trung tâm chính trị Ba Đình, Khu phố Cổ, Khu vực Hồ Gươm và phụ cận... làm cơ sở cho công tác quản lý quy hoạch kiến trúc, cấp phép xây dựng.

Với mô hình quản lý thí điểm, lực lượng quản lý đô thị mỏng và tập trung ở một đầu mối... nhưng chức năng nhiệm vụ lại quá lớn, công tác quy hoạch bước đầu được quan tâm (tuy các đồ án Quy hoạch chung, Quy hoạch chi tiết quận huyện mới dừng ở Quy hoạch sử dụng đất và Quy hoạch giao thông), các lĩnh vực chuyên ngành khác như kiến trúc đô thị, kiến trúc công trình chưa được triển khai nghiên cứu rộng và chuyên sâu; Hạ tầng kỹ thuật đô thị cũng chưa được quan tâm đúng mức...

Mặc dù còn một số hạn chế nêu trên, nhưng phải khẳng định việc thí điểm mô hình cơ quan quản lý quy hoạch kiến trúc tại Hà Nội là hướng đi đúng đắn với những thành tựu đáng kể, đóng góp cho Hà Nội trong việc trở thành đơn vị đứng đầu cả nước về phát triển khu đô thị mới, góp phần giải quyết các nhu cầu bức xúc về nhà ở sau bao cấp; Thu hút nhiều dự án đầu tư lớn ở cấp quốc gia và địa phương với sự tham gia của nhiều nhà đầu tư lớn trong và ngoài nước; Từng bước thực hiện công nghiệp hoá chuyển đổi thành công cơ cấu kinh tế từ nông nghiệp sang công nghiệp dịch vụ; Các khu thương mại, văn hóa, thể thao, dịch vụ khách sạn, nhiều tuyến đường đã được hình thành... tạo nên sự thay đổi lớn về hình ảnh đô thị văn minh, hiện đại, kích thích sự phát triển Thủ đô. 

Thành lập đơn vị quản lý chuyên ngành quy hoạch kiến trúc - Sở Quy hoạch Kiến trúc (2002-2012)

Sau 10 năm triển khai mô hình Văn phòng KTS trưởng Thành phố, thực hiện Nghị quyết 15/NQTW ngày 15/12/2000 của Bộ Chính trị về phương huớng, nhiệm vụ phát triển Thủ đô đáp ứng yêu cầu quản lý xây dựng, trật tự đô thị, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ quản lý đô thị, đồng thời quản lý chặt chẽ việc thực hiện quy hoạch, Thủ tướng Chính phủ đã có Quyết định số 52/QĐ - TTg ngày 18/4/2002 cho phép thành lập Sở Quy hoạch - Kiến trúc thành phố Hà Nội.

Ngày 23/5/2002, UBND thành phố Hà Nội đã có quyết định số 77/QĐ-UB về việc thành lập Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội trên cơ sở sắp xếp, tổ chức lại Văn phòng Kiến trúc sư trưởng Thành phố với chức năng, nhiệm vụ là “Tham mưu cho UBND Thành phố để tổ chức tốt việc quản lý Nhà nước về quy hoạch - kiến trúc theo định hướng quy hoạch chung đã được Nhà nước phê duyệt”.

Đây là thời kỳ kinh tế Hà Nội phát triển mạnh mẽ. Bên cạnh đó, các sự kiện lớn, quan trọng của đất nước, của Thủ đô được tổ chức và diễn ra dồn dập, thường xuyên tại Hà Nội như: tổ chức Đại hội Thể thao Đông Nam Á Seagames 22 (2003), 50 năm Giải phóng Thủ đô (2004); Hội nghị Thượng đỉnh APEC (2006), các lễ tập dượt kỷ niệm 990 năm (2000), 995 (2005) năm Thăng Long – Hà Nội... là những đòi hỏi, thách thức đối với công tác quản lý quy hoạch kiến trúc của Sở. Nhiều công trình quy mô lớn xuất hiện, đáp ứng và phục vụ kịp thời các sự kiện trên: từ quần thể Khu liên hiệp thể thao Mỹ Đình đến công trình Trung tâm Hội nghị quốc gia... là những dấu ấn kiến trúc hiện đại, tiêu biểu của Việt Nam thời đại mới.

Phát triển Sở Quy hoạch Kiến trúc đáp ứng yêu cầu của Thủ đô giai đoạn mới (từ 2010 đến nay)

Từ khi mở rộng địa giới hành chính Thủ đô 2008, công tác quản lý quy hoạch kiến trúc trên địa bàn rộng lớn 3344,5 km2 càng đòi hỏi yêu cầu về chất lượng ở mức cao nhất nhằm đáp ứng sự phát triển của kinh tế xã hội Thủ đô.

Được sự quan tâm chỉ đạo thường xuyên của Trung ương, các Bộ ngành, Thành phố, sự phối hợp chặt chẽ của các đơn vị Quận Huyện, Thị xã thêm vào đó là sự nỗ lực của cán bộ công nhân viên, cơ quan...  Sở Quy hoạch – Kiến trúc đã liên tục tiến bộ, phát triển, không chỉ dừng ở mức độ quản lý hành chính thông thường mà đang từng bước đạt đến chất lượng trong kiểm soát, phát triển đô thị, thể hiện qua các lĩnh vực công tác quy hoạch, quản lý kiến trúc, cảnh quan, đô thị, nông thôn và quản lý xây dựng theo quy hoạch. Đội ngũ quản lý quy hoạch kiến trúc toàn thành phố thực sự lớn mạnh ở các cấp, từ Thành phố đến các Quận, Huyện, Thị xã. Sự thay đổi về nhận thức cùng với sự phối, kết hợp chặt chẽ và thường xuyên giữa Sở và chính quyền địa bàn đã tạo nên một bước biến chuyển lớn, hiệu quả trong công tác quản lý đô thị, quy hoạch kiến trúc trên toàn Thành phố. Việc giao ban thường xuyên và chất lượng giữa các cấp lãnh đạo và Phòng địa bàn với chính quyền địa phương, Phòng nghiệp vụ; tổ chức Hội nghị giữa các bên Sở Quy hoạch – Kiến trúc – Quận Huyện, Thị xã với đơn vị tư vấn... đã tạo nên những hiệu quả xã hội tích cực: vừa tạo sự hiểu biết, đoàn kết, nâng cao chất lượng giữa các lực lượng tham gia công tác quản lý đô thị, vừa góp phần giải quyết tháo gỡ kịp thời các vướng mắc, thúc đẩy triển khai nhanh việc lập và thực hiện quy hoạch, tạo sự đồng thuận, nâng cao tính khả thi của đồ án quy hoạch.

Sự lớn mạnh của Sở không chỉ dừng ở việc tự nâng cao năng lực của nội bộ Sở mà còn ở sự liên kết, tham vấn ý kiến của các đơn vị trong và ngoài nước, của các chuyên gia đầu ngành, các Hiệp Hội chuyên ngành trong công tác tham mưu, đóng góp ý kiến tại Hội đồng kiến trúc – Quy hoạch Thành phố, Hội đồng thẩm định các đồ án quy hoạch...

Sau khi Đồ án Quy hoạch chung xây dựng Thủ đô Hà Nội được phê duyệt, công tác quy hoạch xây dựng đã được tổ chức triển khai quyết liệt và toàn diện các quy hoạch cấp dưới như quy hoạch phân khu, quy hoạch chung đô thị vệ tinh, sinh thái, quy hoạch chung huyện, quy hoạch chi tiết. Đặc biệt, đồng loạt các quy hoạch chuyên ngành được triển khai, tạo cơ sở cho sự phát triển ổn định và bền vững. Và đặc biệt là quy hoạch nông thôn chưa bao giờ được đặc biệt quan tâm và triển khai cụ thể như trong giai đoạn này.

Khác với thời kỳ trước đây, quy hoạch xây dựng chung Thủ đô và Quy hoạch phát triển kinh tế xã hội Thủ đô được Thủ tướng phê duyệt là cơ sở để triển khai các quy hoạch cấp dưới.

Chất lượng quy hoạch cũng được nâng lên với những yêu cầu mới, đòi hỏi cao, tầm nhìn xa với các tiêu chí định hướng cụ thể, sự phát triển bền vững giữa việc cải tạo chỉnh trang trong khu trung tâm cũ với việc đầu tư xây dựng khu đô thị mới hoàn chỉnh tại ngoại ô... là những giải pháp được đồng loạt triển khai nhằm làm mới và nâng cao chất lượng sống của cư dân Hà Nội.

Các loại hình nhà ở mới được đầu tư đồng loạt với mọi loại hình: Từ các khu đô thị văn minh, tiêu chuẩn cao, cảnh quan đẹp như Ciputra, The Mannor, Trung Hòa – Nhân Chính, Khu đô thị mới Cầu Giấy... đến các khu tái định cư, nhà ở xã hội, cải tạo xây dựng các khu nhà ở tập thể cũ như Kim Liên, Giảng Võ... Các công trình kiến trúc hiện diện vào dịp chào mừng Đại lễ kỉ niệm 1000 năm Thăng Long – Hà Nội như Bảo tàng Hà Nội, tổ hợp Keangnam cao nhất Việt Nam, các trụ sở mới của Bộ Ngành như Bộ Công an, Bộ Tư pháp... thực sự là những minh chứng cho sự phát triển lớn mạnh của Hà Nội tiên tiến mà vẫn đậm đà bản sắc sân tộc, xứng đáng là những đô thị tiên phong, đại diện cho kiến trúc Việt Nam thời đại mới.

Các công trình giao thông đầu mối, sân bay quốc tế Nội Bài được mở rộng, các cây cầu lớn vượt sông Hồng như Vĩnh Tuy, Thanh Trì, Nhật Tân, đường Vành đai 3 trên cao, các cầu vượt được nhanh chóng đầu tư và hoàn thành; các tuyến vành đai được hoàn thiện, liên thông... ; các loại hình giao thông hiện đại như đường sắt trên cao, metro ngầm được khẩn trương đầu tư xây dựng... Các giá trị cảnh quan đô thị được nhấn mạnh, tô điểm: Công viên cây xanh được xây dựng đẹp và văn minh, kè hồ, hệ thống cấp thoát nước, cải tạo chất lượng sông, hồ... tất cả đã dần góp phần tạo dựng đô thị Hà Nội phát triển văn minh, hiện đại, hội nhập quốc tế sâu rộng.

Với trọng trách của đơn vị quản lý đô thị đặc thù – Thủ đô Hà Nội, trong suốt quá trình 20 năm quản lý, để triển khai hiệu quả công việc, Sở luôn đề xuất các cơ chế, chính sách, báo cáo Bộ Xây dựng, Thành phố ban hành các quyết định, Tiêu chuẩn, Quy chuẩn, Nghị định ban hành áp dụng cho Hà Nội và cả nước, như cơ chế như thực hiện đầu tư xây dựng Khu đô thị mới, phân cấp quản lý quy hoạch, cấp phép xây dựng... đã nhanh chóng làm thay đổi diện mạo đô thị, làm cho Hà Nội luôn dẫn đầu cả nước về tốc độ xây dựng, tổng số lượng sàn nhà ở, cải thiện nhanh, nâng cao đời sống cho người dân.

Hướng tới tương lai

Đồ án Quy hoạch chung xây dựng Thủ đô đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2050 được Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt tại Quyết định số 1259/QĐ-TTg ngày 26/7/2011,Luật Thủ đô đã được Quốc hội thông qua ngày 21/11/2012 (có hiệu lực từ ngày 01/7/2013)... là những định hướng căn bản cho mô hình phát triển đô thị và nông thôn Hà Nội, là động lực và cơ hội vàng cho một viễn cảnh về một Thủ đô Hà Nội phát triển bền vững, đồng bộ, hiện đại, hài hòa giữa văn hóa, bảo tồn di sản, di tích lịch sử với phát triển kinh tế, một Hà Nội “Xanh - Văn hiến - Văn minh - Hiện đại” và cũng sẽ là thách thức đối với công tác quản lý kiểm soát phát triển đô thị.

Thời gian tới, Sở sẽ tập trung triển khai các công việc: Về quy hoạch: quyết tâm thực hiện kế hoạch, hoàn thành về cơ bản một khối lượng lớn các đồ án quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết... trong hai năm 2012-2013; Kiến trúc đô thị dần được đi vào quỹ đạo kiểm soát với việc triển khai thiết kế đô thị, quy hoạch hai bên tuyến đường kèm theo các quy chế quản lý quy hoạch kiến trúc, đặc biệt đối với các khu vực đặc thù trong khu vực nội đô lịch sử như Khu phố Cổ, Khu phố Cũ... với các quy định cụ thể và chặt chẽ nhằm đảm bảo cơ sở khoa học và tính khả thi trong việc tổ chức triển khai xây dựng theo quy hoạch, hạn chế tối đa việc điều chỉnh quy hoạch; Tạo dựng các đặc điểm nội trội, riêng biệt gắn kết với tính chất và địa điểm trong các đồ án quy hoạch phân khu; Đề xuất cụ thể quy định cụ thể đối với các khu vực thuộc đô thị trung tâm như hạn chế xây dựng cao tầng, di dời các cơ sở sản xuất gây ô nhiễm, tập trung đông ra ngoài...

20 năm qua, một chặng đường không dài so với lịch sử của Thành phố nhưng việc hình thành và phát triển của một cơ quan quản lý về quy hoạch kiến trúc của Thủ đô đã khẳng định là hướng đi đúng và là một chặng đường đáng ghi nhớ. Những hình ảnh của Hà Nội phát triển hôm nay là minh chứng cho những nỗ lực, đóng góp công sức của toàn thể lãnh đạo và đội ngũ cán bộ công nhân viên của ngành hôm qua và hôm nay. Nhìn lại quãng đường đã qua, có thể tự hào nói rằng: Công tác quản lý quy hoạch kiến trúc của Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội đã luôn luôn gắn chặt và góp phần to lớn vào sự nghiệp xây dựng phát triển Thủ đô Hà Nội yêu dấu.

32791 Views
Khắc Trọng

Cổng thông tin quy hoạch, kiến trúc Thành phố Hà Nội.

Trạng thái truy cập

We have 62 guests and no members online

Thủ tục hành chính

Thông tin về Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội

Sở Quy hoạch - Kiến trúc là cơ quan chuyên môn của UBND Thành phố Hà Nội, có chức năng tham mưu, giúp việc cho UBND thành phố Hà Nội thực hiện quản lý nhà nước về quy hoạch - kiến trúc xây dựng đô thị, quy hoạch xây dựng điểm dân cư nông thôn... và thực hiện một số nhiệm vụ, quyền hạn khác được phân cấp, ủy quyền của UBND Thành phố theo quy định của pháp luật.

Địa chỉ cơ quan: 31b phố Tràng Thi, quận Hoàn Kiếm, thành phố Hà Nội
Điện thoại liên hệ: 043.8232312; Đường dây nóng: 043.37325198

Top
We use cookies to improve our website. By continuing to use this website, you are giving consent to cookies being used. More details…